Барномаи ислоҳоти судӣ-ҳуқуқӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 23 июни соли 2007, № 271

Санаи амалкуни:

Ҳолати ҳуҷҷат: Амалкунанда

Бо Фармони Президенти

Ҷумҳурии Тоҷикистон

аз 23 июни соли 2007 № 271

тасдиқ карда шудааст

Бо Фармони Президенти

Ҷумҳурии Тоҷикистон

аз 23 июни соли 2007 № 271

тасдиқ карда шудааст

Барномаи ислоҳоти судӣ-ҳуқуқӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон

Барноман ислоҳоти судӣ-ҳуқуқӣ дар Ҷумхурии Тоҷикистон дар асоси Паёми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 20 апрели соли 2006 таҳия шуда, тадбирҳои мушаххасро бобати амалӣ намудани ислоҳоти судӣ- ҳуқуқӣ дар бар мегирад.

1. Мақсаду вазифаҳо

Дар шароити имрӯза хадафи стратегии ҷомеаи навини тоҷиков эъмори давлати демократӣ, ҳуқуқбунёд, иҷтимоӣ ва дунявӣ, таъмини волоияти қонун ва амнияти ҷомеа, таҳкими дастовардҳои истиқлолият, ҳимояи манфиатҳои умумимиллӣ ва ташаккули ҷомеаи шаҳрвандӣ мебошад. Дар ин замина Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳокимияти судиро ҳамчун рукни мустақили давлат эътироф намудааст, ки он бояд баҳри таҳкими қонуният ва таъмини адолати иҷтимоӣ, сохтмони ҷомеаи демократию ҳуқуқбунёд нақши сазовор дошта бошад.

Воқеан пойдории давлат ва бақои он ба адолати судӣ эхтиёҷ ва пайвастагин ногусастанӣ дорад. Ин омили муайянкунанда тақозо менамояд, ки пайваста ҳокимияти судӣ таҳким ва густариш ёбад.

Хусусияти хоси адолати судӣ, ба мисли мустақилияту беғаразии судяҳо ва танҳо ба Конститутсия ва қонун итоат намудани онҳо, принсипҳои демократии мурофиаи судӣ, аз ҷумла баробарии ҳама дар назди қонун ва суд, дар асоси баҳсу мунозира сурат гирифтани мурофиаи судӣ, баробарҳуқуқии иштирокчиёни мурофиа кафили муҳими таҳким ва рушди ҷомеаю давлат мебошад.

Дар ин ҷода, яъне дар ташкилу таҳкими адолати судӣ, таъмини қонунияту адолат дар Ҷумҳурии соҳибистиқлоли Тоҷикистон корҳои зиёде анҷом дода шудаанд. Аз ҷумла, дар Конститутсия суд ба сифати ҳокимияти алоҳида ва мустақил эътироф шудааст, дар он инчунин боби алоҳида ба суд бахшида шудааст, ки он принсипҳои асосӣ ва зарурии ҳокимияти судиро дар бар мегирад. Дар асоси ин меъёрҳои конститутсионӣ як қатор қонунҳо аз ҷумла Қонунҳои конститутсионӣ ,Дар бораи судҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон,, ,Дар бораи Суди конститутсионии Ҷумҳурии Тоҷикистон,, Кодексҳои ҷиноятӣ, гражданӣ, меҳнат ва дигар санадҳои меъёрию ҳуқуқӣ қабул гардиданд, ки онҳо таҳкурсии муҳими ташкилию ҳуқуқии фаъолияти мақомоти ҳокимияти судӣ мебошанд.

Мутобиқи тағйироту пловаҳои воридгардида ба Конститутсияи Ҷумхурии Тоҷикистон (солҳои 1999 ва 2003) ҳокимияти судӣ аз нигоҳи ташкилӣ ва самаранокии фаъолияти мақомоти он густариш ёфт. Аз ҷумла, мақоми махсуси ҳокимияти давлатӣ - Шӯрои адлияи Ҷумҳурии Точикистон таъсис ёфта, синну соли ниҳоии ба вазифаи судягӣ интихоб ва таъин шудан 65 сол муқаррар шуда, мӯҳлати ваколати дар ин вазифа будан аз 5 сол ба 10 сол дароз карда шуд. Ҳамчунин шароити моддию техникии судҳо ва вазъи иҷтимоию маишии судяҳо ва кормандони дастгоҳи судҳо ба куллӣ тағйир ёфт, ки онҳо заминаи муҳими фаъолияти босамари мақомоти судӣ мебошанд.

Тоҷикистони соҳибихтиёр имрӯз дар марҳилаи таърихии инкишофи худ қарор дорад. Ин давра талаб менамояд. ки рушду нумӯи тамоми соҳаҳои ҳаёти ҷомеа дар шароити нав-гузариш аз як сохти иҷтимоӣ ба сохти дигар таъмин карда шавад. Дар ин иртибот муносибатҳои нави ҷамъиятӣ, пеш аз ҳама 6а танзими қонунӣ ва кафолати ҳифзи судӣ эҳтиёҷ доранд. Таҳкими кафолати ҳифзи судии ии муносибатҳои ҷамъиятӣ рушду такомули онҳоро таъмин намуда, барои инкишофу пешравии ҷомеа муҳим ва зарур мебошад.

Ин омилҳои объективӣ талаб менамоянд, ки ислоҳоти судию ҳуқуқӣ дар кишвар идома дода шавад.

...

Утверждена

Указом Президента

Республики Таджикистан

от 23 июня 2007 года № 271

Утверждена

Указом Президента

Республики Таджикистан

от 23 июня 2007 года № 271

Программа судебно - правовой реформы в Республике Таджикистан

Программа судебно-правовой реформы в Республике Таджикистан разработана на основании Послания Президента Республики Таджикистан к Маджлиси Оли Республики Таджикистан от 20 апреля 2006 года и включает в себя конкретные меры по реализации судебно-правовой реформы.

1. Цели и задачи

В нынешних условиях стратегической целью нового таджикского общества является построение демократического, правового, социального и светского государства, обеспечение верховенства закона и безопасности общества, укрепление достижений суверенитета, защита общенациональных интересов и формирование гражданского общества. В связи с этим Конституция Республики Таджикистан признает судебную власть, как самостоятельную ветвь государственной власти, которая должна занять достойное место в укреплении законности и обеспечении социальной справедливости, построении демократического, правового государства.

В действительности, прочность и незыблемость государства неразрывно связано с правосудием. Этот определяющий фактор требует последовательного укрепления и развития судебной власти.

Присущие правосудию черты, такие как независимость и беспристрастность судей, их подчинение только Конституции и закону, демократические принципы судебного разбирательства, в частности принципы равенства всех перед законом и судом, состязательность и равноправие участников судебного разбирательства являются важным гарантом развития и укрепления государства и общества.

В суверенной Республики Таджикистан проделана большая работа в создании и упрочении судебной власти. В частности, в Конституции суд признан в качестве отдельной самостоятельной власти, отдельная глава Конституции посвящена суду, которая включает основные принципы деятельности судебной власти. На основании данных конституционных норм приняты ряд законов, в частности Конституционные законы Республики Таджикистан "О судах Республики Таджикистан" "О Конституционном суде Республики Таджикистан", уголовный, гражданский и трудовой кодексы и другие нормативно правовые акты в которых заложены основы организационной и правовой деятельности органов судебной власти.

В соответствие с изменениями и дополнениями, внесенными в Конституцию Республики Таджикистан (1999, 2003 годы) судебная власть с точки зрения организации и эффективности деятельности ее органов получила дальнейшее развитие. В частности, был создан специальный орган государственной власти - Совет юстиции Республики Таджикистан, предельный возраст избрания и назначения на должность судьи установлен до 65 лет, а срок полномочий на этой должности продлен с 5 до 10 лет. Также коренным образом были изменены материально - технические условия деятельности судов и социально-бытовые положения судьи и работников аппарата судов, что стало важной основой для повышения эффективности деятельности органов судебной власти.

Сегодня суверенный Таджикистан находится на стадии своего исторического развития. Этот период требует обеспечения развития и роста всех сторон общественной жизни в условиях перехода из одного общественного строя в другой. В связи с этим, возникающие новые общественные отношения нуждаются, прежде всего, в правовом урегулировании и гарантиях судебной защиты. Укрепление гарантий судебной защиты этих общественных отношений требует их развития и совершенствования и является важным условием для роста и развития общества.

Эти объективные факторы требуют продолжения судебно правовой реформы в стране.

...